۵ پرسش دربارۀ مزامیر

۵ پرسش دربارۀ مزامیر

پرسش: هدف مزامیر چیست؟

پاسخ: نام عهد یهوه تقریبا ۷۰۰ بار در کتاب مزامیر آمده است! مزامیر سرودهای یکتاپرستی با محوریت خداوند هستند. یعنی یک خالق حقیقی را می‌­ستایند، آفرینندۀ آسمان­‌ها و زمین و حاکم بر همه چیز را، همان خدای ابراهیم، اسحاق و یعقوب را. بنابراین هدف نهایی مزامیر آن است که الگویی از چگونگی و دلیل ستایش خداوند به قوم خدا ارائه دهد.

ساختار کلی مزامیر بر این ایده مُهر تأیید می‌زند. کتاب مزامیر به ۵ کتاب تقسیم می‌شود. مزامیر هر کتاب با یک سرود نیایشی به پایان می­‌رسد (مزمور ۱۳:۴۱؛ ۱۸:۷۲-۲۰؛ ۵۲:۸۹؛ ۴۸:۱۰۶؛ ۶:۱۵۰) و مزمور ۱۵۰ نتیجه­‌گیری ۵ کتاب و مزمور نهایی کتاب مزامیر است. مزمور ۱۵۰ نیز درست مانند مزامیر ۱۳۵، ۱۴۶، ۱۴۷، ۱۴۸ و ۱۴۹ با فرمان “نام خداوند را بستایید” آغاز و پایان می‌یابد. گر چه در مزامیر تعداد مویه­‌ها و ناله­‌ها از تعداد سرودهای نیایشی بیشتر هستند، اما کتاب مزمور با انفجاری از نیایش‌­ها پایان می‌­گیرد؛ ۵ سرود هللویاه (مزامیر ۱۴۶-۱۵۰). بنابراین این ساختار مزمور یادآوری می‌کند که مهم نیست تحت چه شرایط سختی هستیم، مهم این است که باید خدا را ستایش کنیم.

 5 پرسش دربارۀ مزامیر

پرسش: ۱۵۰ مزمور چه زمانی گردآوری شدند و چرا این موضوع اهمیت دارد؟

پاسخ: تاریخ نویسندگان مختلف مزامیر از عهد موسی (۱۴۵۰ سال پیش از میلاد) تا سقوط یهودا (۵۸۶ پیش از میلاد) قدمت داشتند. برای مثال مزمور ۱۳۷ به‌­روشنی در دوران اسارت بابل نوشته شد. نویسندۀ آن می‌­گوید: «کنار نهرهای بابل نشستیم و گریستیم، چون صهیون را به یاد آوردیم» (مزمور ۱:۱۳۷). بنابراین بهتر است تاریخ آخرین گردآوری مزمور را طی دوران تبعید یا مدت کوتاهی پس از آن بدانیم.

این زمینۀ تاریخی برای گردآوری دعاها و سرودهای ارزشمند قوم اسرائیل به این جهت مهم است که کتاب مزمور همچون معبد عمل می‌­کند. اورشلیم در شرف نابودی بود. معبد تخریب شده بود. پس قوم خدا در تبعید چگونه باید خدا را می‌پرستیدند؟ پاسخ این است که آنها از طریق ۱۵۰ شعر الهام‌شدۀ الهی به حضور خدا می‌­رفتند تا ناله و شکایت کنند، به یاد آورند خدا کیست و در تاریخ نجات برای آنها چه کرده است و به مسیحایی امید ببندند که خواهد آمد و خروج دیگری را برایشان به ارمغان بیاورد و پادشاهی جاودانه و معبد تازه‌­ای برایشان بنا کند و سالیان دراز با شادکامی در خانۀ خداوند ساکن شوند (مزمور ۶:۲۳).

 5 پرسش دربارۀ مزامیر

پرسش: چرا برای بیان این مضامین از شعر استفاده می‌شود؟

پاسخ: نخست این که، شعر به نوعی تفسیر تصورات و خیالات ماست. داوود به‌­سادگی می­‌توانست بگوید خدا را دوست دارد، چون از او محافظت می­‌کند. اما وقتی می‌نویسد: «ای خداوند من تو را دوست دارم… او صخرۀ من است و دژ من است» (مزمور ۱:۱۸-۲) و خدا را با یک قلعۀ سنگی مقایسه می‌­کند، درک بالاتری به ما می­‌دهد که خدا کیست و برای مردمش چه می‌­کند. استعاره‌­ها باعث می‌شوند، حقایق الهیاتی روشن­‌تر و مشخص‌­تر به نظر برسند.

دوم این که، شعر ابداع شد تا احساسات را بیان کند. جان کالوین در مورد مزمور می‌­گوید: «من بی‌جهت این کتاب را “آناتومی اجزای روح و جان” نام نگذاشته‌­ام، زیرا هیچ احساسی وجود ندارد که کسی آن را در خود داشته باشد و آینۀ تمام نمای آن در این کتاب نباشد». از ناله‌­های پر از اشک گرفته تا شکرگزاری برای پیروزی­‌ها، همۀ این ابزار بیان احساسات همچون الگویی برای ما هستند و به ما یاد می‌دهند وقتی از اعماق قلب و جان خود با خدا صحبت می­‌کنیم، چه احساسی از خود نشان می­‌دهیم. برای مثال وقتی می‌خوانیم: «چنان­که آهو سراپا مشتاق نهرهای آب است، ای خدا جان من به­‌شدت مشتاق توست» (مزمور ۱:۴۲). این شعر ابداع شده است تا به ما کمک کند تشنۀ خدای زنده و حیات­‌بخش باشیم.

 5 پرسش دربارۀ مزامیر

پرسش: برای خواندن اشعار کتاب مقدس چه نکاتی را باید در نظر داشت؟

پاسخ: ابتدا باید آن را با تمام وجود حس کنید. باز هم آنچه در بالا گفتم را تکرار می‌­کنم، خدا قصد داشت با تصویر شگفت­‌انگیز این اشعار الهام‌­شده در قلب و جان ما نفوذ کند. پس بگذارید وارد قلبتان شود. برای مثال درست پس از یک موعظه دربارۀ مزمور ۲۳، از اعضای کلیسا خواستم به این پرسش در خانه‌هایشان پاسخ دهند: «شعر را باید تا عمق جان حس کرد نه آن که آن را با عقل فهمید. آیا وقتی این موعظه برایتان شرح داده می‌شد، لحظه­‌ای بود که احساساتی شوید؟ اگر بله، چه احساسی داشتید و چرا»؟

دوم، بدانید “تکرار” ساختار اصلی شعر کتاب مقدس است. گاهی یک خط در سراسر شعر تکرار می‌­شود. آن را “ترجیع‌بند” می‌­نامند. گاهی تکرار کلمات کلیدی یا مضمون شعر در ابتدا و انتهای شعر دیده می‌شود. آن را “بستن یا در بَر گیری” (inclusio) می­‌نامند. گاهی کلمات کلیدی یا مضامین انعکاس یکدیگرند و از انتهای شعر به مرکز آن می‌­آیند؛ که آن را “صنعت قلب” (chiasmus) می­‌نامند. ترجیع‌بند، بستن و یا صنعت قلب، بیان­گر ایدۀ اصلی شعر هستند.

سوم، به الگوها و اهداف هماهنگ و موازی توجه کنید. هر مزمور از چند بیت تشکیل شده است، یعنی دو خط که به صورت یک واحد با هم عمل می‌­کنند. برخی بیت‌­ها انعکاس یکدیگرند. وقتی داوود دعا می­‌کند که «مرا از تقصیرم به تمامی شست­شو بده و از گناهم مرا طاهر کن» (مزمور ۲:۵۱)، او از کلماتی استفاده می‌­کند که می­‌توان جایگزینی برای آنها گذاشت (شستن – پاک کردن و تقصیر گناه) تا همان موضوع را بیان کند. برخی از بیت‌­ها از خط دوم برای تکمیل نظر و ایدۀ خط اول استفاده می­‌کنند (او سرود تازه در دهانم گذاشت [چه سرودی؟] سرود ستایش خداوندمان را؛ مزمور ۳:۴۰). با این وجود برخی خطوط هم متضاد یکدیگر هستند (زیرا تو قوم افتاده را نجات می‌­بخشی اما چشمان متکبر را پست می­‌گردانی؛ مزمور ۲۷:۱۸). هم‌­سانی نهایی (گر چه موارد دیگر هم وجود دارد!) از دو خط برای قیاس استفاده می‌کند: «چنان­که پدر بر فرزندان خود رئوف است همچنان خداوند نیز بر ترسندگان خویش رأفت می­‌کند» (مزمور ۱۳:۱۰۳) تکرار این عبارات عمدا انجام می‌­شود. شعر از سرعت ما می‌­کاهد. ما صبر می‌­کنیم و می‌­اندیشیم. مکث می­‌کنیم تا دعا کنیم. استفاده از تصاویر مختلف و نگاه کردن از چند زاویۀ دید به ما کمک می­‌کنند، «رغبت ما به شریعت خداوند باشد» (مزمور ۲:۱).

 5 پرسش دربارۀ مزامیر

پرسش: مسیحیان چگونه باید از مزامیر برای پرستش گروهی استفاده کنند؟

پاسخ: ما باید مزامیر را با سرود بخوانیم. کتاب مزامیر معرف آخرین کتاب سرود قوم اسرائیل است. یک نشانه برای این مورد، عنوان‌­ها هستند. برای مثال تمام مزامیر ۵۱-۷۲ به جز سه مزمور همگی با عنوان “برای سالار سرایندگان” آغاز می‌­شوند. این سرودها و سایر سرودهای کتاب مزمور به‌روشنی در پرستش معبد سراییده می‌شوند. کتاب مزمور به عنوان بخشی از کانُن سرود مسیحیان باقی خواهد ماند. چرا؟ پولس همین را می­‌گوید: «با مزامیر، سرودها و نغمه‌­هایی که از روح است با یکدیگر گفت­گو کنید و از صمیم قلب برای خداوند بسرایید و ترنم نمایید» (افسسیان ۱۹:۵) و «کلام مسیح به دولتمندی در شما ساکن شود؛ و با مزامیر، سرودها و نغمه‌هایی که از روح است، با کمال حکمت یکدیگر را پند و تعلیم دهید؛ و با شکرگزاری و از صمیم دل برای خدا بسرایید» (کولسیان ۱۶:۳).

ما باید مزامیر را همان­‌طوری که هست بخوانیم (اما وقتی دربارۀ قربانی حیوانات می‌خوانیم باید بدانیم عیسی تحقق کامل رسم قربانی بود)، به بیان دیگر، با تغییر آهنگ و متن و یا به صورت سرودهای جدید بخوانیم که محتوای یک مزمور را طوری گسترش دهند که مستقیما به زبان و مضمون عیسی، پسر مسح‌شده (مزمور ۲)، مرده برای گناهکاران (مزمور ۲۲)، برخاسته از مردگان و اینک نشسته بر دست راست خدا (مزمور ۱۱۰، افسسیان ۲۰:۱ و ۲۲) مربوط باشند. ما باید اجازه دهیم مزامیر، محتوای شعر، سروده‌­ها و ترانه‌­های ما را شکل داده به آنها غنا ببخشند و برای مثال به ما یادآوری کنند که باید برای پیروزی بر دشمنان پادشاهی خدا دعا کنیم و بر گناهان خود در زندگی و دنیا مویه سر دهیم.

دوم، باید مزامیر را به عنوان دعا بخوانیم. مزامیر می‌­توانند فراخوانی شگفت‌­انگیز برای پرستش باشند. برای مثال مزمور ۹۵، مزموری که قوم خدا را دعوت می­‌کند به پیشگاهش نزدیک شوند (با شکرگزاری به پیشگاهش نزدیک شویم، مزمور ۲:۹۵)، بسرایند (بیایید خداوند را شادمانه بسراییم ۳:۹۵)، که او کیست (خداوند بزرگ، پادشاه بزرگ همۀ خدایان ۳:۹۵) و آنچه انجام داده است (دستانش خشکی را شکل داد ۵:۹۵) و با هشداری به نتیجه­‌گیری می‌­رسد که پرستش را جدی بگیرید (دل‌­های خود را سخت مسازید ۸:۹۵).

به غیر از فراخوان پرستش می‌­توان از مزامیر به عنوان الگوی دعا برای جماعت کلیسایی استفاده کرد.

سوم، باید مزامیر را بخوانیم. من فکر می­‌کنم هرچه کتاب مقدس را روزهای یک‌­شنبه بیشتر بخوانیم، بهتر است. چرا مزامیر را طی ۳ سال بعدی نخوانیم؟ البته چند یک­‌شنبه را فقط به مزمور ۱۱۹ اختصاص دهید.

چهارم، باید مزامیر را موعظه کنیم. من توصیه می‌­کنم به مدت ده تابستان، یک سری موعظه به نام “مزامیر تابستانی” داشته باشیم. به عنوان عضو کلیسا، راه خود را از میان مزامیر پیدا کنید.


نویسنده: داگلاس شان اودانِل

سایر مقالات

مقالات بیشتر

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا