5 باور غلط دربارۀ روزه
5 باور غلط دربارۀ روزه
باور غلط اول: عیسی به پیروانش دستور میدهد که روزه بگیرند
عیسی فرض را بر این میگذارد که پیروانش روزه خواهند گرفت و حتی وعده میدهد که ما روزه خواهیم گرفت، اما نه او و نه رسولانش به طور الزامآوری دستوری برای روزه گرفتن نمیدهند. در حالی که بسیاری از متون کتاب مقدس به روزه اشاره میکنند، دو مورد از مهمترین آنها تنها با فاصلۀ چند فصل در انجیل متی آمدهاند.
اولین مورد، متی 16:6-18 است که در راستای تعلیمات عیسی دربارۀ بخشش و دعا آمده است. روزه گرفتن به همان اندازه برای ایمان مسیحی بنیادین است که درخواست کردن از خدا و بخشیدن دیگران میباشد. نکتۀ مهم اینجاست که عیسی نمیگوید «اگر روزه بگیرید»، بلکه میگوید «هنگامی که روزه میگیرید.»
دومین مورد، متی 14:9-15 است که شاید مهمترین بخش کتاب مقدس دربارۀ روزه گرفتن مسیحی باشد:
«آنگاه شاگردان یحیی نزد عیسی آمدند و گفتند: “چرا ما و فَریسیان روزه میگیریم، امّا شاگردان تو روزه نمیگیرند؟” عیسی پاسخ داد: “آیا ممکن است میهمانان عروسی تا زمانی که داماد با ایشان است، سوگواری کنند؟ امّا ایامی میآید که داماد از ایشان گرفته شود، آنگاه روزه خواهند گرفت.”»
هنگامی که عیسی، داماد ما، در میان شاگردانش روی زمین بود، زمانی بود برای تمرین جشن و سرور. اما اکنون که او از شاگردانش «گرفته شده است»، «آنها روزه خواهند گرفت». در اینجا گفته نمیشود: «شاید روزه بگیرند، اگر فرصتی پیدا کردند»، بلکه گفته میشود: «آنها روزه خواهند گرفت». این امر با الگوی روزهداری که در کلیسای اولیه شکل گرفت، تایید میشود (اعمال رسولان 9:9؛ 2:13؛ 23:14). بنابراین، او نمیگوید ما باید روزه بگیریم. اما میگوید روزه خواهیم گرفت. به همین جهت، روزه گرفتن یک تکلیف نیست، بلکه یک فرصت است؛ فرصتی بسیار قدرتمند که نباید از دست داد.
باور غلط دوم: روزه گرفتن باید محرمانه بماند
برخی مسیحیان ممکن است گمان کنند که روزه گرفتن همیشه باید مخفی بماند، به دلیل هشدار بهیادماندنی عیسی در موعظۀ سر کوه:
«امّا تو چون روزه میگیری، به سر خود روغن بزن و صورت خود را بشوی تا روزۀ تو بر مردم عیان نباشد، بلکه بر پدر تو که در نهان است» (متی 17:6-18). در اینجا، عیسی به ما در مورد روزه گرفتن برای «دیده شدن توسط دیگران» هشدار میدهد. در کل، این هشدار در راستای تعلیم او مبنی بر اینکه «پارسایی خود را در برابر دیدگان مردم به جا میاورید، به این قصد که شما را ببینند» (متی 1:6) آمده است. مطمئنا وقتی روزه میگیریم، روزۀ ما باید برای خدا باشد، نه برای چشم و گوش دیگران. این همان احتیاطی است که باید در نظر داشت.
با این حال، عیسی در اینجا سعی ندارد دربارۀ همۀ انواع روزه صحبت کند. کتاب مقدس انواع مختلفی از روزه را در بر میگیرد: شخصی و گروهی؛ عمومی و خصوصی؛ کلیسایی و ملی؛ منظم و گاهوبیگاه؛ جزئی و کلی. نسلهای پیشین، روزههای گروهی را بسیار بهتر از ما میشناختند، که امروزه این خود میتواند فرصتی تازه برای کلیساها و گروههای خدمتی فراهم کند.
همچنین، وقتی به صورت خصوصی و فردی روزه میگیریم، بهتر است به این فکر کنیم که نخوردن یک وعدۀ غذایی (یا وعدههای غذایی) چه تاثیری روی کسانی خواهد گذاشت که معمولا همراه با آنها غذا میخوریم. اگر مرتبا ناهار را با همکاران یا شام را با خانواده یا هماتاقیهایتان میخورید، خوب دقت کنید که پرهیز شما از غذا چقدر آنها را تحت تاثیر قرار میدهد و به جای اینکه صرفا غیبت کنید یا در همان لحظه به آنها بگویید که غذا نخواهید خورد، از قبل به آنها اطلاع دهید. محبت به دیگران در وقت روزهداری، با روزه گرفتن «برای دیده شدن» یکسان نیست.
باور غلط سوم: روزه گرفتن تنها مربوط به غذاست
روزه معمولا به معنای پرهیز (موقت) از غذا برای هدفی معنوی است. این مفهوم کلی آن است. با این حال، روزه به پرهیز از غذا محدود نمیشود. میتوان آن را گسترش داد تا شامل پرهیز از سایر چیزهای نیکو، البته با اهداف معنوی نیز باشد.
آنچه روزه را به عطیهای چنین ارزشمند تبدیل میکند، این است که قادر است به یاری روحالقدس، احساسات ما و و نحوهٔ ابراز آنها را در دعا به سوی خدا متمرکز سازد.
ممکن است روزۀ غذا برای همه مناسب نباشد. برخی از شرایط سلامتی، حتی پارساترین افراد را از مسیر سنتی روزه گرفتن بازمیدارند. همانطور که مارتین لوید-جونز[1] گفته است: «روزه واقعا باید شامل پرهیز از چیزهایی باشد که به خودی خود مشروع است، اما به خاطر یک هدف خاص معنوی، از آن پرهیز میشود.
اگر به دلیل شرایط سلامتی، عقل سلیم حکم میکند که از غذا پرهیز نکنید، میتوانید از تماشای تلویزیون، گوشی هوشمند، رسانههای اجتماعی یا کارهایی از این قبیل دوری کنید که قلبتان را به سمت لذت بیشتر از عیسی متمایل کند. حتی پولس در مورد زوجهای متاهل که از رابطۀ جنسی روزه میگیرند، میگوید: «برای مدتی، تا خود را وقف دعا کنید» (اول قرنتیان 5:7).
باور غلط چهارم: روزه گرفتن، برکت خدا را تضمین میکند
اشعیا 3:58-5 هشدار مهمی میدهد در مورد اینکه روزه واقعا چیست و اینکه چگونه میتواند به انحراف برود. در روزگار اشعیا، مردم دچار فساد شدیدی بودند و قلبهای آنها دچار تفرقه شده بود. برای بسیاری، سرسپردگی آنها نسبت به خدا به پوسته و نمایشی ظاهری تبدیل شده بود. آنها برای فریب خدا روزه میگرفتند، نه برای ابراز قلبی فروتن. و خدا ارزشی برای آن قائل نیست. اشعیا میگوید که آنها از خدا میپرسند: «چرا روزه گرفتیم و تو ندیدی؟ جان خویش را رنجور ساختیم و درنیافتی؟» (اشعیا 3:58). خدا پاسخ میدهد: «از آن رو که شما در ایام روزۀ خویش، خشنودی خود را میجویید… با چنین روزهای، نمیتوانید صدای خود را در عرش برین بشنوانید. آیا روزهای که من میپسندم این است؟ روزی که آدمی جان خود را رنجور سازد؟» (اشعیا 3:58-5).
به عبارت دیگر، روزۀ شما تنها نمایشی در طول روز است که برای خدمت به خواستههای خودتان انجام میدهید، نه ابراز صادقانۀ قلبهای فروتن و باثبات. اعمال ظاهری روزه، بهتنهایی و بدون فروتنی، بیفایده است. خداوند تحت تاثیر چنین تلاشهایی قرار نخواهد گرفت. او قلبها را میبیند؛ همانطور که در زمان عیسی، هنگامی که فریسیان تلاش کردند روزه را به خودستایی تبدیل کنند، میدید (متی 16:6-18). امروز نیز چنین است.
باور غلط پنجم: روزه گرفتن واقعا هیچ نتیجهای ندارد
در نقطۀ مقابل کسانی که گمان میکنند روزه برکت خدا را تضمین میکند، برخی ممکن است گمان کنند که روزه گرفتن واقعا هیچ نتیجهای ندارد. اگر روزه نمیتواند خدا را وادار کند ضامن لطف خودش باشد، پس آیا صرفا آرزویی پوچ است؟ درست است که روزه گرفتن خدا را مجبور به انجام کاری نمیکند، اما روی او را میجوید و وسیلهایست که خدا برای ابراز فیض خویش در نظر گرفته و میتواند مسیری واقعی برای برکت و منفعت روح فروتن باشد.
آنچه روزه را به عطیهای چنین ارزشمند تبدیل میکند، این است که قادر است به یاری روحالقدس، احساسات ما و و نحوهٔ ابراز آنها را در دعا به سوی خدا متمرکز سازد. روزه دست در دست دعا گام برمیدارد. آن سوزش در شکم شما، آن آتش سوزان در معدۀ شما که اصرار دارد به آن غذای بیشتری بدهید، نشانهای برای شروع چالش روزه گرفتن به عنوان وسیلهای برای فیض است. تنها زمانی که داوطلبانه درد ناشی از معدۀ خالی را میپذیریم، درمییابیم که تا چه حد اجازه دادهایم شکممان خدای ما باشد (فیلیپیان 19:3).
و در آن درد بیامان گرسنگی فزاینده، موتور محرک روزه نهفته است، که به ما یادآوری میکند تا اشتیاقمان به غذا را، به سوی خدا معطوف کنیم و اشتیاق شدید به عیسی را شدت بخشیم. جان پایپر[2] میگوید: «روزه همان علامت تعجب انتهای این جمله است: “به این اندازه، ای خدا، تو را میخواهم!”»
5 باور غلط دربارۀ روزه
نویسنده: دیوید مَتیس
[1] Martyn Lloyd-Jones
[2] John Piper
